Дигиталното евро предизвика раскол: Финансиските фирми се креваат против ЕЦБ
Европа сака да ја намали зависноста од американските гиганти за плаќање Visa и Mastercard, но новиот систем предизвика поделба помеѓу Европската централна банка (ЕЦБ) и финансиските фирми кои сакаат да ги заштитат своите приходи, велат неколку извори.
Постпандемискиот бум во безготовинските плаќања ја зголеми зависноста на еврозоната од американските фирми кои обработуваат речиси две третини од плаќањата со картички во заедничката валута. Компании како PayPal и Apple, исто така, ги проширија своите операции.
Европските претставници го прогласија суверенитетот во плаќањата за стратешки приоритет, бидејќи фрагментираниот глобален поредок ризикува инструментализација на пристапот до платните системи и новите форми на пари ја предизвикуваат улогата на еврото.
ЕЦБ сака да воведе дигитално евро до 2029 година и да преземе улога на гарант на онлајн „паричник“, со приватни фирми, вклучувајќи ги и банките, за спроведување на проектот.
Кредиторите стравуваат дека дигиталното евро ќе ги охрабри клиентите да префрлат дел од своите пари во дигитален „паричник“ и ги истражуваат своите решенија.
Европски конзорциум кој планира да лансира криптовалута поврзана со еврото до крајот на оваа година минатата недела објави дека сега има вкупно 37 финансиски институции, вклучувајќи ги италијанските банки UniCredit и Intesa Sanpaolo и австриската Raiffeisen Bank International.
„Актерите од јавниот и приватниот сектор се движат во иста стратешка насока, но со лошо усогласени стимулации и временски рокови“, рече Паоло Гусмерини, директор за дигитално банкарство во консултантската компанија PwC.
Паралелни системи
ЕЦБ планира да обезбеди инфраструктура за поддршка на дигитални плаќања во евра бесплатно и да ги ограничи надоместоците што трговците ги плаќаат за нивно прифаќање.
Плаќањата со картички во еврозоната вредат околу 3,4 трилиони евра годишно, па затоа ограничувањето би можело да ги намали годишните приходи на приватниот систем за плаќање за помеѓу осум и девет милијарди евра годишно, пресмета Ројтерс врз основа на податоците од ЕЦБ.
Трговците трошат околу 3,75 милијарди евра годишно само за надоместоци за прифаќање плаќања со дебитни картички. Околу половина од ова оди во мрежи на картички надвор од ЕУ, а другата половина во банки, покажуваат податоците на ЕЦБ.
За да се ограничи влијанието врз поширокиот финансиски сектор, се очекува правилата за дигитално евро во моментов да го ограничат износот во дигитален „паричник“ на максимум 3.000 евра.
Тоа би оставило простор за европските банки, фирмите за плаќање и технолошките стартапи паралелно да ги постават своите системи.
Сепак, експертите и службениците во индустријата предупредуваат дека повеќе паралелни системи носат поголем ризик од сајбер напади и технички дефекти.
Академикот и поранешен функционер на ЕЦБ, Улрих Биндзеил, неодамна изјави дека наметнувањето на ограничувањето е „сериозен неуспех“.
„Очекуваме парите од комерцијалните банки да бидат подредени на парите од централната банка, а не обратно“, рече Биндзеил.